En zo tussendoor ga ik wel eens langs bij de Openbare Bibliotheek om een vers stapeltje boeken (en DVDs voor F.) te halen. Zo kom ik dan thuis met de nieuwe uitgave van LP Boon’s Niets gaat ten onder – omdat ik echt graag de nawoorden van die uitgaves van zijn Verzameld Werk lees, en dan nog wat grasduin in de roman. Of ik leen een vertaling van Jarry’s Ubu Roi omdat ik me realiseer dat ik dat nooit heb gelezen. Ik lees het, het is leuk, ik begrijp het belang van Jarry voor de theatergeschiedenis, maar Ubu is niet ‘mijn ding’ – ik ben meer geïnteresseerd in Jarry de wielrenner. En ik zie Stemvork liggen, een bundel essays van Arnoud van Adrichem en Jan Lauwereyns (en Han van der Vegt) – helemaal aan mij voorbijgegaan.

Stemvork moet ik nog lezen – tot nu toe twee essays helemaal gelezen en verder gegrasduind. Alleen al een doorlichting van hun werkmethode verdient een artikel van minstens 3000 woorden, waarbij de methode Adrichem/Lauwereyns ook vergeleken kan worden met vormen van Google-essayistiek. Ik denk niet dat de methode Adrichem/Lauwereyns Google-essayistiek genoemd kan worden, maar hun methode vertoont er wel overeenkomsten mee, of ze zetten het vruchtbaar in. (Ik denk dat iedere hedendaagse schrijver begrijpt wat ik met Google-essayistiek bedoel en dat dat niet per se negatief hoeft te zijn. (Alleen zijn slechte Google-essays wel heel erg slecht, veel slechter dan slechte gewone essays – if ye catch me drift).) ((En overigens, hoe kun je nu als hedendaags essayist Google (als pars-pro-toto voor alle zoekmachines) niet gebruiken – je checkt uitspraken en bronnen en voor je het weet vind je weer meer en leer je weer meer. Gesteld dat je goed kunt googlen.))

Enzovoorts.

Zoveel te lezen.

Bestel Stemvork hier: http://www.uitgeverij-ijzer.nl.

Zoveel te lezen en zo weinig tijd. Of waarom ik sommige boeken niet uitlees.

De eerste twee delen van Stiegler’s Technics and Time (The Fault of Epimetheus en Disorientation) liggen nu al maanden binnen handbereik. Ik ben er een aantal keer in begonnen en ben even zoveel keren opgehouden. Ik ben aan het begin begonnen en ik ben middenin begonnen, aan het eerste deel en het tweede, in de juiste volgorde en achterstevoren. En elke keer is de leeservaring gelijk. Er is de moeite om Stieglers zinnen, zijn jargon en zijn argument te volgen. Een deel van die moeite wijt ik aan de Engelse vertaling. Dan opwinding en enthousiasme als hij iets beweert – of lijkt te beweren – dat me raakt. Maar het betreft bijna altijd Stiegler’s herlezing van andermans ideeën, en eigenlijk geldt mijn enthousiasme niet Stiegler, maar bijvoorbeeld Leroi-Gourhan of Gille of Bergson. Vervolgens hangt Stiegler daar een filosofische interpretatie aan vast die ik niet kan volgen.

Het helderst is Stiegler wanneer hij bekende ideeën uit de technologiegeschiedenis parafraseert. Maar dan komt de verdenking op dat ik hetzelfde veel helderder bij Flusser heb gelezen – al wijkt Flusser’s filosofische interpretatie af van Stiegler.

Stiegler is ook helder als hij zijn eigen argument samenvat.

“In The Fault of Epitmetheus, I tried to establish why the analysis of a temporal constitution must take into account the prosthetic specifics conditioning access to the already-there.” (p. 7)

Point taken.

“In Disorientation, I shall try to show how this conditioning has indeed taken place throughout modern history, and why current prosthetics acts as an obstacle to intensification.” (p. 7)

Point taken – voor wat betreft de eerste helft van die zin, de tweede helft vind ik niet terug, of ik begrijp het niet, of hij bedoelt iets wat overbekend is.

Mij bekruipt het gevoel dat Stiegler zich laat intimideren door de filosofie – en zich steeds op alle vlakken denkt te moeten bewijzen. Hij is all-over-the-place. Het is èn Derrida, èn Fodor, èn Winograd, èn Leroi-Gourhan, èn Chomsky, èn Heidegger, èn Simondon, èn Turing, èn Husserl en hij moet ze allemaal fileren. De indruk ontstaat dat hij appels en peren samenbrengt en vergelijkt. (En er geen lekkere appelperenstroop van maakt).

(Dat de mens en de samenleving worden gevormd door de technologie net zoals wij vorm geven aan de technologie, en dat dat niet twee kanten van één proces betreft, maar dat dat ene niet uit elkaar gerafeld kan worden – dat inzicht is zeg maar de structuur van mijn denken over techniek geworden. Dat hoef ik niet van Stiegler te leren. Wel wat dat voor gevolgen heeft voor ons begrip van tijd. Wat Stiegler daarover schrijft aan de hand van Bergson, Husserl en Heidegger, begrijp ik niet werkelijk, tenminste niet op de manier waarop hij het hier verwoordt).

Ik wil Stiegler niet afkraken en ik hou een groot voorbehoud: het zou kunnen dat ik gewoon niet snap waar Stiegler op uit is, en niet inzie dat het een nieuwe weg voor de filosofie betreft. (OK dus het gaat om alle inzichten uit de techniek- en mediafilosofie plus, kort door de bocht, Heidegger’s begrip van (zijn en) tijd – en dan?). Goed mogelijk dat hij in lezingen en teksten over andere onderwerpen en inzake politiek veel helderder is. Het lukt gewoon niet zo met Technics and Time. En ik denk dat ik maar eens definitief moet besluiten dat ik het niet (uit)lees.

Zoveel meer…

Zoals het boekje Wanden van de werkelijkheid van Charles Vergeer, over vroeg-middeleeuwse filosofie. Natuurlijk, geschreven voor een groter publiek (toch?) en minder ‘technisch’ dan Stiegler (wel met citaten in Latijn en Grieks). Niet alleen een groot plezier om te lezen in de trein, maar verschaft ook duidelijk inzicht in hoe radicaal afwijkend de middeleeuwse filosofen nadachten over tijd. Spannend leesavontuur – zeker gekoppeld aan een duik in OOO.

Op maandagavond is er een “Listening Session” met Douglas Kahn, met veel materiaal dat zelden te horen valt (ook in deze tijden waarin het soms lijkt dat je ‘alles’ in de spelonken van het Internet kunt vinden). Dat is een DNK-event, in samenwerking met STEIM. Aanvang 20:30 (& for ye regular DNK-people, this means it’s starting at 21:00 exactly, or latest, not 22:00!).

1966: Natural Electromagnetic Sounds, From Brainwaves to Outer Space
 
Date: Monday, October 10

Venue: STEIM, Utrechtsedwarsstraat 134, Amsterdam
.
Time: 20.30 hrs. 
Charge: 5 euros
 
A special evening at STEIM, organised by Sonic Acts, DNK and STEIM on Monday 10 October 2011 at 20:30 hrs, following Douglas Kahn’s lecture at Stedelijk Museum on Sunday 9 October. 
Douglas Kahn, author of the acclaimed Noise, Water, Meat, a History of Sound in the Arts, and co-editor of the brand new Source, Music of the Avant-garde, 1966-1973, guides us through the fascinating history of art which uses natural radio, electromagnetic sound and brainwaves. It’s a listening session, so it includes many audio recordings and video material, some of it very rare.


In a 1966 preparatory note for Variations VII, John Cage wrote to David Tudor that they should include sounds of brainwaves and a radio astronomy telescope, and that they “give credit to Lucier for brain and outer space.” Alvin Lucier had already performed his “brainwave piece”, Music for Solo Performer (1965) and Whistlers (1966), based on natural ionospheric and magnetospheric radio. For Lucier, both compositions used forms of “natural electromagnetic sound” and, in combination, they described a new type of spatial environment. Also, in 1966 the Swedish composer Karl-Birger Blomdahl created Altisonans, a nationally broadcasted television composition relating natural radio and satellite telemetry sounds to those of birds. These activities involved physicists, Rudy Kompfner, Billy Klüver, Edmond Dewan, Millett Morgan, and Ludwik Liszka to varying degrees, from non-cooperation to close collaboration. This session will include ! these audio and visual compositions, as well as background recordings from the period, some of them very rare.

Met een langere bio:


Douglas Kahn is a Research Professor at the National Institute of Experimental Arts (NIEA), College of Fine Arts, at University of New South Wales, in Sydney. He is a historian and theoretician of the media arts and music, with a focus on sound, electromagnetism, and natural media. His books include Noise Water Meat: A History of Sound in the Arts (MIT Press, 1999), the newly published Source: Music of the Avant-garde, 1966-1973, a rich documentary source of experimental music, edited with Larry Austin, and the forthcoming Mainframe Experimentalism: Early Computing and the Foundations of the Digital Arts, edited with Hannah Higgins. His major project, Earth Sound Earth Signal, is the product of a decade of research into natural electromagnetic and acoustical phenomena occurring at a geophysical scale in the arts, media, science and military from the late 19th century to the present, and includes an attempt to theorize media in terms of nature.


Ook hier:
sonicacts.com/…/dnk-sonic-acts-steim-present-douglas-kahn-listening-session/

Ik kan hier wat vaker vertellen wat ik zoal doe… Voor Kontraste (festival in Krems, Oostenrijk) hebben we (Sonic Acts) Douglas Kahn naar Europa gehaald. Hij heeft een mooi essay geschreven voor de publicatie (The Aelectrosonic), en doet de keynote op het festival. Douglas Kahn is nu in Amsterdam en geeft op zondagmiddag 9 oktober om 15:00 een lezing in het auditorium van het Stedelijk Museum, Amsterdam. Hier de blurb & info:

The Arts of Sound in a Natural History of Media

A lecture about the connections between a new media theory historically based on 19th century telecommunications, and the practice of artists and composers who since the 1960s have used the sounds of physical forces at the scale of the earth as their raw material. Communications technologies have never been about communications; they have also been used to scientifically and aesthetically sense natural energetic systems like the wind and radio. Ancient music was heard in telegraph lines as they became unwitting Aeolian harps playing what Henry David Thoreau called Sphere Music. The Aelectrosonic, the new electrical sounds and music of nature, was first heard by Thomas Watson when the first telephone line acted as an antenna. These are the acoustical roots of artists and composers who, beginning in the 1960s, conceived of physical forces at the scale of the earth as their raw material. Artists and musicians increasingly work this way, now that climate change means that what we call Nature begins at the global level.

Douglas Kahn is Professor at the National Institute for Experimental Arts at University of New South Wales in Sydney, and author of Noise, Water, 
Meat: A History of Sound in the Arts.

Zie ook:
sonicacts.com/…/an-afternoon-with-douglas-kahn/

Nazomerritje. 15:00 – 18:20. Zon na wolkenvelden, warm (23 graden) en een flinke zuidwestenwind. Richting westen maar ik haalde de zee niet eens. Omleidingen bij de ringvaart die ik negeerde, waardoor ik terug moest, en pas na De Hoek eindelijk rustig. (De mooiste stukjes Haarlemmermeerpolder). Wilde niet Haarlem door, was te laat om nog door de duinen en naar zee te rijden en maakte een rondje door Spaarnwoude, waar ik vroeger veel kwam en nu bijna nooit meer. Toch een mooi gebied. Het stuk terug vanaf Halfweg valt me altijd weer tegen: voor mijn gevoel ben ik bijna thuis, ik rij zelfs Amsterdam binnen, maar het is echt nog 45 minuten rijden.

Marcusstraat – Amstel – Amsterdamse Bos – Schiphol Oost – Schinkelbos – Oosteinderweg – Aalsmeer – De Hoek – Haarlemmermeerse Bos – Geniedijk – Vijfhuizen – Lieoever – Haarlemmerliede – Spaarndam – Buitenhuizen – Westhoffbos – Spaarndammerdijk – Halfweg – Osdorperweg – Osdorp – Sloten – Oeverlanden – Marcusstraat

Hella Haasse werd 93. Bij haar dood realiseerde ik me dat zij de enige van de ‘grote vier’ is wiens boeken ik met plezier lees en herlees. (Reve, Mulisch en Hermans hebben hun kwaliteiten maar ik heb me nooit persoonlijk verbonden gevoeld met één van hun boeken en voel me niet geroepen hun werk te herlezen). Misschien is het omdat ik Haasse op de middelbare school las: De verborgen bron (ik deed er een spreekbeurt over), Het woud der verwachting, De ingewijden. Maar het enige boekje dat ik in de kast heb staan is de Salamanderpocket van De tuinen van Bomarzo (1968) – en had ik die eigenlijk wel gelezen?

Ik las het vandaag – een lang essay waarin vooral de relatie tussen Rennaissance en voor-christelijk heidendom wordt nagegaan. Voor de precieze verwikkelingen tussen de Borgia’s en Orsini’s kan ik niet echt voldoende interesse opbrengen – maar de stijl is vlekkeloos en toch levendig. De eruditie vanzelfsprekend. Dat is een verademing.

Glorieus nazomerweer – of gewoon: zomerweer. 25 graden en zo goed als windstil. ‘s Ochtends op de racefiets naar Abcoude, einde van de middag van Rotterdam naar Woerden – bij zonsondergang op het station. De enige gedachte: wat een rijkdom om zo vrijdagsavonds op een zomerdag door het Zuidhollandse landschap te rijden.

Marcusstraat – Amstel – Ouderkerk – Abcoude

Eendrachtsstraat – Maas – Hollandsche IJssel – Ouderkerk a/d IJssel – Krimpenerwaard – Gouda – Haastrecht – Oudewater – Woerden

Een van de bezigheden die hevig onder druk is komen te staan sinds R.’s geboorte, is muziekmaken. Vroeger — vroeger — speelde ik gemiddeld een uur per dag gitaar. Tegenwoordig speel ik nauwelijks, en als ik een muziekinstrument pak dan is het meestal de banjo.

Gisteravond nam ik voor het eerst sinds jaren een paar heel eenvoudige stukjes voor klassiek gitaar door. Studies van Carulli (aangenaam maar aan de saaie kant), Aguado (waar ik niks van kon maken) en Sor (die ik vroeger saai vond en nu aangenaam en mooi). Ik bak er niks van natuurlijk, en ik vraag me af of ik ze vroeger wel fatsoenlijk heb kunnen spelen. Ik worstel me er doorheen, om de drie of vier maten wordt ik opgehouden omdat ik geen enkele handigheid meer heb in het lezen van noten en mijn hersens in een halve knoop moet leggen om een akkoord te lezen en dat te vertalen naar een vingerzetting die ik ook niet meer gewoon ben.

Maar allengs ging het beter. Ik voelde spieren in mijn vinger ontwaken. Het is wonderlijk hoe soms vingers vanzelf de goede posities vinden in een studie die je 20 jaar geleden speelde, terwijl zenuwbanen en hersencircuits die lang ongebruikt lagen weer worden geactiveerd.

Ik heb zo lang niet van blad klassiek gespeeld dat ik bijna helemaal opnieuw kan beginnen. Ik heb altijd beroerd gespeeld, heb nooit les gehad en nooit voldoende geduld om een wat langer stuk helemaal in te studeren. Maar de kennis over muziek (en structuur) die je opdoet terwijl je een stuk doorneemt, hoe slecht ook, en zelfs al betreft het een eenvoudige studie, is uniek — leer je niet op een andere wijze. Dat geeft voldoening en een glimp van ‘schoonheid’.

Daarom blijven mensen een leven lang muziek studeren, daarom worstelde ik worsteode me een uurtje met plezier door die studies.

File under: embodied knowledge, muscle memory, music, structure, learning.

Facebook: je betaalt met je eigen leven en wat krijg je er voor terug?

(Hier zou een lange kritiek op Facebook (en Google+ etc. – Facebook = pars pro toto) moeten volgen. Wil je in de utopie van Facebook leven? Wat een armoedig toekomstbeeld.)

Glorieus nazomerweer, ‘s ochtends meteen zon en de temperatuur liep op naar 23 graden. Windstil, of zo goed als. Zin om te fietsen, maar geen zin om mn ‘apenkloffie’ aan te trekken en de hele stress van ‘wielrennen’. Zin om lekker op mn gemak te rijden, te genieten en om me heen te kijken. Ik pakte dus mn doortrapper, en reed in mn gewone korte broek naar Abcoude. In de lunchpauze een rondje langs de Maas en door het park. ‘s Avonds rustig aan langs de Maas en de Hollandsche IJssel tot station Nieuwerkerk. Mooi – laagstaande zon over het water, windstil en 23 graden.

Marcusstraat – Amstel – Ouderkerk – Abcoude

Eendrachtsstraat – Maas – Hollandsche IJssel – Hitland – Nieuwerkerk